Yurt dışına çıkan ve ülkeye dönen vatandaşları doğrudan ilgilendiren önemli düzenlemeler hayata geçirildi. Son günlerde Resmi Gazete'de peş peşe yayımlanan kararlar ve tebliğlerle gümrük işlemlerine ilişkin birçok tutar güncellenirken, özellikle yolcu beraberinde getirilen eşyalara uygulanacak muafiyet ve vergilendirme kuralları yeniden şekillendirildi. Bu değişiklikler, milyonlarca vatandaşın tatil, iş seyahati veya ziyaret amaçlı yurt dışı çıkışlarında dikkate alması gereken kritik düzenlemeleri içeriyor.
Cumhurbaşkanı kararıyla yürürlüğe giren yeni düzenlemeler kapsamında gümrük işlemlerine ilişkin tutarlar 2026 yılı için güncellenmiş durumda. Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan ve 17 Aralık 2025 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan Gümrük Genel Tebliği ile gümrük işlemlerinde uygulanacak yeni tutarlar belirlendi. Tebliğin hükümleri 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren yürürlüğe girdi ve tüm yolcuları kapsayan düzenlemeler getirdi. Bu güncellemeler, özellikle yurt dışından eşya getiren vatandaşların ödeyeceği vergi ve harç tutarlarında önemli değişikliklere yol açtı.
Yolcu beraberinde getirilen eşyalara uygulanan muafiyet limiti, yıllardır 430 Euro olarak uygulanmaya devam ediyor. Bu tutar, 15 yaşını doldurmuş yolcular için geçerli olan standart muafiyet sınırını temsil ediyor. 15 yaşından küçük çocuklar için ise bu limit 150 Euro olarak belirlenmiş durumda. Ancak bu muafiyet tutarları Euro bazında sabit kalsa da, döviz kurlarındaki dalgalanmalar nedeniyle Türk Lirası karşılığı sürekli değişkenlik gösteriyor. Bu durum, vatandaşların yurt dışından getirdikleri eşyaların toplam değerini hesaplarken güncel kur oranlarını dikkate almalarını gerektiriyor.
Yolcu beraberinde getirilen eşyanın toplam değeri belirlenen muafiyet limitini aşması durumunda, 1.500 Euro'yu geçmemek kaydıyla basitleştirilmiş bir vergilendirme sistemi uygulanıyor. Bu sistemde, muafiyet miktarına tekabül eden vergi düşüldükten sonra kalan kısım için tek ve maktu bir vergi tahsil ediliyor. Örneğin, yetişkin bir yolcunun beraberinde getirdiği eşyanın toplam değeri 800 Euro ise, ilk 430 Euro muafiyet kapsamında kalırken, kalan 370 Euro için basitleştirilmiş vergi hesaplaması yapılıyor.
Özel Tüketim Vergisi Kanunu'na ekli listelerde yer alan ürünler için ise ek vergilendirme söz konusu. Elektronik eşyalar, parfüm, kozmetik ürünler ve bazı lüks tüketim malları bu kapsamda değerlendiriliyor. Bu tür ürünlerin getirilmesinde, standart gümrük vergisine ek olarak ÖTV de uygulanabiliyor. Bu nedenle özellikle yüksek değerli elektronik cihazlar ve lüks ürünler getiren vatandaşların, toplam vergi yükünün önemli ölçüde artabileceğini göz önünde bulundurmaları gerekiyor.
Yolcu beraberinde getirilen cep telefonları konusu, son yıllarda en çok tartışılan gümrük meselelerinden biri olmaya devam ediyor. Cep telefonları gümrük vergisinden muaf olsa da, yurt dışından getirilen telefonlar için Yolcu Beraberinde Getirilen Telefon Kullanım İzin Harcı ödenmesi zorunlu. 2026 yılı için bu harç tutarı 54 bin 258 liraya yükseltildi. Bu rakam, 2025 yılında geçerli olan tutara göre yeniden değerleme oranı kadar artış gösterdi. Vatandaşların, yurt dışından getirdikleri telefonu ülkede kullanabilmeleri için bu harcı ödemeleri ve IMEI kaydı yaptırmaları gerekiyor.
IMEI kayıt işlemi, telefon getiren vatandaşların en çok zorlandığı konuların başında geliyor. Yurt dışından getirilen telefon, 120 gün içinde kayıt yapılmadığı takdirde otomatik olarak şebekeye bağlanması engelleniyor. Bu süre zarfında telefon kullanılabiliyor ancak süre sonunda kayıt yaptırılmazsa cihaz işlevsiz hale geliyor. IMEI kaydı için belirlenen 54 bin 258 liralık harç, birçok vatandaş için ciddi bir mali yük oluşturuyor. Özellikle orta segment telefonlar için bu harcın, telefonun piyasa değerinin önemli bir bölümünü oluşturması, vatandaşların yurt dışından telefon getirme kararlarını etkiliyor.
Tütün ve alkol ürünlerinin getirilmesinde ise özel limitler uygulanıyor. Yolcular beraberlerinde sınırlı miktarda sigara, puro ve alkollü içki getirebiliyor. Bu ürünlerin sınırları aşılması durumunda hem gümrük vergisi hem de ÖTV tahsil ediliyor. Özellikle alkollü içeceklerde uygulanan yüksek ÖTV oranları nedeniyle, limit üstü getirimler oldukça maliyetli olabiliyor. Uzmanlar, yolcuların bu limitlere kesinlikle uyması ve fazla getirmemeleri konusunda uyarılarda bulunuyor.
Gümrük beyanı konusu da vatandaşların sıklıkla karıştırdığı bir alan. Havalimanlarında bagaj teslim alanından çıkarken vatandaşlar, yeşil veya kırmızı hat seçimi yapıyor. Yanlarında gümrüğe tabi eşya olmayan ve muafiyet limitlerini aşmayan yolcular yeşil hattan geçerek beyan yapmış sayılıyorlar. Ancak muafiyet limitlerini aşan veya özel beyan gerektiren eşya taşıyan yolcuların mutlaka kırmızı hattan geçmeleri ve gümrük görevlilerine beyanlarını yapmaları gerekiyor. Bu kurala uymayan ve sonradan tespit edilen yolculara idari para cezaları uygulanabiliyor.
Kara hudut kapılarından giriş yapan yolcular için ayrı bir düzenleme bulunuyor. Bu yolcuların muafiyet hakkını ayda en fazla 10 kez kullanabilmeleri kuralı yürürlükte. Bu sınırlama, özellikle sınır illerinde yaşayan ve sık sık komşu ülkelere gidip gelen vatandaşları ilgilendiriyor. On defayı aşan geçişlerde muafiyet hakkı kullanılamıyor ve getirilen her türlü eşya tam vergilendirmeye tabi tutuluyor. Bu kural, ticari amaçlı geçişlerin önlenmesi ve muafiyet sisteminin kötüye kullanılmasının engellenmesi amacıyla getirilmiş durumda.
Yolcu beraberinde getirilen eşyanın değerinin nasıl belirleneceği de önemli bir konu. Eşyanın kıymeti öncelikle ibraz edilen faturaya, satış fişine veya ödeme belgelerine göre belirleniyor. Ancak bu tür belgeler sunulamadığı veya sunulan belgelerdeki değerlerin düşük bulunması durumunda, gümrük idaresi tarafından değer tespit edilebiliyor. Bu nedenle yolcuların, yurt dışından satın aldıkları ürünlerin fatura ve satış belgelerini muhakkak saklamaları öneriliyor. Özellikle yüksek değerli ürünler için fatura bulunmaması durumunda, gümrük idaresi piyasa değerlerini dikkate alarak tespit yapabiliyor ve bu bazen ödenen fiyattan yüksek bir değerlendirme anlamına gelebiliyor.
Ticari miktar ve mahiyet taşıyan eşyaların yolcu beraberinde getirilmesi mümkün değil. Kişisel kullanım için makul miktarlarda ürün getirilebilirken, toptan satış veya ticari amaç taşıyan miktarlar tespit edildiğinde farklı prosedürler ve çok daha yüksek vergilendirme uygulanıyor. Örneğin, aynı üründen çok sayıda örnek getirmek veya ambalajları açılmamış çok sayıda ürün taşımak, ticari amaç şüphesi yaratıyor. Bu gibi durumlarda gümrük yetkilileri, yolcudan ek belgeler talep edebiliyor veya eşyalara ticari mal muamelesi yapabiliyor.
Son dönemde özellikle internet üzerinden yurt dışından alışveriş yapan vatandaşların sayısı artarken, bu ürünlerin gümrük işlemleri de gündemin üst sıralarında yer alıyor. Kargo yoluyla gelen ürünler için farklı muafiyet ve vergilendirme kuralları geçerli. 150 Euro'yu geçmeyen ve ticari amaçlı olmayan kargo gönderileri muafiyet kapsamında değerlendirilebiliyor. Ancak bu limitin üzerindeki gönderimlerde KDV, gümrük vergisi ve bazı ürünlerde ÖTV tahsil ediliyor. Kargo şirketleri, bu işlemleri yolcular adına gerçekleştiriyor ve tahsil edilen vergileri alıcılardan talep ediyor.
Gümrük mevzuatının karmaşık yapısı ve sık değişen kurallar, vatandaşların doğru bilgiye ulaşmasını zorlaştırabiliyor. Bu nedenle yurt dışı seyahati planlayan vatandaşların, güncel muafiyet limitleri, vergi oranları ve getirme kuralları hakkında Ticaret Bakanlığı ve Gümrük Müsteşarlığı'nın resmi internet sitelerinden bilgi almaları tavsiye ediliyor. Ayrıca havalimanlarında bulunan gümrük danışma birimlerinden de detaylı bilgi edinilebiliyor.
Sonuç olarak, Resmi Gazete'de yayımlanan Cumhurbaşkanı kararı ve Gümrük Genel Tebliği ile yolcu muafiyetlerine ilişkin düzenlemeler 2026 yılı için netleşmiş durumda. Yolcu beraberinde getirilen eşyalarda 430 Euro (15 yaş üstü) ve 150 Euro (15 yaş altı) muafiyet limitleri devam ederken, bu limitleri aşan getirimlerde basitleştirilmiş vergi sistemi uygulanıyor. Cep telefonu getirme harcı 54 bin 258 liraya yükselirken, kara hudutlarından ayda en fazla 10 kez muafiyet hakkı kullanılabiliyor. Vatandaşların bu kuralları bilmeleri ve gümrük işlemlerini kurallara uygun şekilde gerçekleştirmeleri, hem idari para cezalarından kaçınmaları hem de seyahatlerini sorunsuz tamamlamaları açısından büyük önem taşıyor.
